X-XIII asrlarda O'rta Osiyo jahon madaniyati va ilm-fanning o'choqlaridan biriga aylandi. Bu davrda Somoniylar davlati, Xorazmshohlar, Jaloliddin Manguberdi, Temur Malik, mo'g'ullar istilosi, Sharq Renessansi, madaniy inqiroz, fors-tojik adabiyoti namoyandalari, hamsachilik, M.Qoshg'ariy va uning "Devonu lug'otit turk" asari, tasavvufning bosh g'oyasi, tariqatlar kabi tushunchalar muhim rol o'ynagan