Sputnikaviy o'lchashlar nazariyasi sun'iy yo'ldoshlar yordamida Yer yoki boshqa sayyoralarning o'lchamlarini aniqlash va monitoring qilish qoidalarini o'z ichiga oladi. Bu nazariya Yerni o'rganish va kosmik tadqiqotlar uchun muhim. Sputnik texnologiyalari 1950-yillardan rivojlangan