Гидросфера, биосфера ва Ер қибиғининг юқори қисми қатламларига тушаётган қуёш нурлари иссиқлик, механик, кимёвий ва биологик тусдаги энергияга айланиб ҳар ҳил жараён ва ходисаларнинг ривожланишига олиб келади. Геологик ва инженер-геологик жараёнлари ҳақиқатда содир бўладиган ҳамма ўзгаришларнинг сабабчиси бўлиб, улар екзоген сиртқи жараёнлар деб аталади