Nerv sistema bosh va orqamiyadan tashqarida joylashgan periferik nerv sistemasi. Afferent tizimda umurtqalaro tugunchaning dendrit va aksonlari va sezuvchi bosh miya nervlari tugunchalari ishtirok qiladi. Effektiv tizimda orqamiyani oldingi shoxhuja irjalari aksonlari va harakatlantiruvchi bosh miya nervlari. Vegetativ tizimda periferik nerv sistemasi 2 qismdan iborat: a) miya ustuni qismi - 12 par bosh miya nervlari; b) orqa miya qismi - 31 juf oqra miya nervlari.