Темирбетон устунларни кучайтириш ва уни ҳисоблашТемирбетон устунларни кучайтириш ва уни ҳисоблашБетоннинг шикастланиши ва арматурадаги коррозия натижасида етарли юк кўтариш қобилиятига эга бўлмаган темирбетон устунни кучайтириш темирбетон халқа ҳосил қилиш ёки кўндаланг кесимни катталаштириш орқали амалга оширилади. 4.1-расм. Темирбетон устунни кучайтириш: а – темирбетон халқа билан; б – кўндаланг кесимни катталаштириш билан; 1 – кучайтириладиган устун; 2 – кучайтириш учун қўйилган қўшимча бўйлама арматура; 3 – бетон билан тўлдирилади; 4 – кучайтириш учун қўйилган қўшимча спирал кўринишидаги кўндаланг арматура; 5 – устундаги мавжуд бўйлама арматура; 6 – пайвандлашда бириктириладиган стерженлар; 7 - кучайтириш учун қўйилган қўшимча кўндаланг арматураКучайтириш учун, 4.1а-расм бўйича, қўшимча ишчи арматура (2) ва диаметри 6 мм дан кам бўлмаган спирал кўринишидаги қўшимча кўндаланг арматура ўрнатилади, бунда даставвал ишчи арматуранинг диаметридан кам бўлмаган миқдордаги бетон ҳимоя қатлами кўчириб олиб ташланади. Спиралнинг ўқлардаги бурилишлари орасидаги масофа 50-70 мм деб қабул қилинади. Спирал арматура кучайтириш мақсадида ўрнатилган бўйлама арматурани ҳамда устундаги мавжуд ишчи арматурани тўла қамраб олиши лозим. Арматурани ўрнатилгандан сўнг устунга қолип маҳкамлаган ҳолда бетонланиши ёки торкрет бетон қопламаси билан қопланиши мумкин.Кўндаланг кесимни катталаш орқали устунни кучайтиришда, 4.1 б-расм бўйича, даставал арматура диаметрининг ярмидан кам бўлмаган қалинликдаги ҳимоя қатлам кўриб олиб ташланади. Сўнгра диаметри 10-40 мм ва узунлиги 50-200 мм ли махсус бириктирувчи стерженлар (6) ёрдамида мавжуд ва кучайтириш учун ўрнатилган арматуралар пайвандлаш орқали бир-бирига бириктирилади. Кучайтириш учун ўрнатилган бўйлама арматурага кўндаланг арматуралар 500 мм ва 20d ортмаган қадамда пайванд бирикма ёрдамида маҳкамланади. Бу ерда d – бўйлама арматура диаметри.Арматура ўрнатилгандан сўнг кесимни бетонлаш амалга оширилади.